Máis de cen persoas asisten en Santiago a unha xornada técnica sobre equipos de traballo


Santiago de Compostela, 15 de xuño de 2017. O Instituto Galego de Seguridade e Saúde Laboral (ISSGA), dependente da Consellería de Traballo e Benestar, e a Sociedade Galega de Prevención de Riscos Laborais organizaron a xornada técnica “Seguridade nos equipos de traballo: deseño, adecuación e comercialización”, que tivo lugar na Escola Técnica Superior de Enxeñaría da Universidade de Santiago de Compostela – Campus Vida. Neste acto tamén colaboran a Universidade de Santiago de Compostela, a Escola Técnica Superior de Enxeñaría e a Mutua Universal.

Para producir case calquera tipo de artigo, para achegar valor engadido a un determinado produto ou, simplemente, para restituír as condicións iniciais do mesmo en reparacións ou outras actividades, é necesaria a utilización de útiles, ferramentas, máquinas ou instalacións.

Esta xornada tivo como obxectivo contribuír á mellora da situación destes equipos e, por tanto, á redución dos riscos aos que están sometidos os traballadores usuarios dos mesmos.

Hai que ter en conta tanto o punto de vista do propietario e/ou usuario, como suxeito que pode sufrir as consecuencias dunhas deficientes condicións de seguridade e saúde dos equipos, como o do fabricante dos equipos de traballo, como responsable de introducir na fase de deseño as condicións de seguridade necesarias.

O Real Decreto 1215/1997, do 18 de xullo, polo que se establecen as disposicións mínimas de seguridade e saúde para a utilización polos traballadores dos equipos de traballo define un equipo de traballo como “calquera máquina, aparello, instrumento ou instalación utilizada no traballo”. Á vista de todo iso, é facilmente entendible que as condicións de seguridade dos equipos de traballo existentes nas empresas afecten a un elevado número de traballadores.

Doutra banda, pero en estreita relación co anterior, o Real Decreto 1644/2008, do 10 de outubro, polo que se establecen as normas para a comercialización e posta en servizo das máquinas, ten a finalidade de garantir a seguridade das mesmas.

Polo tanto, o Real Decreto 1215/1997, modificado polo Real Decreto 2177/2004, de 12 de novembro, polo que se establecen as disposicións mínimas de seguridade e saúde para a utilización polos traballadores dos equipos de traballo, en materia de traballos temporais en altura, é un compoñente fundamental da nova normativa de seguridade e saúde no traballo, encabezada pola Lei de prevención de riscos laborais. A súa importancia débese, esencialmente, a dúas razóns:

En primeiro lugar, pola amplitude do seu campo de aplicación, dado o carácter xenérico da definición de “equipo de traballo”. De feito, este real decreto pode considerarse como unha norma marco para a totalidade dos equipos de traballo, aínda que o tratamento que se dá a cada tipo de equipo non é homoxéneo.

É preciso ter en conta que a Directiva 89/655/CEE e a Directiva 95/63/CEE, que modifica e amplía a anterior, elaboráronse tomando como referencia a Directiva 89/392/CEE (e as súas dúas primeiras modificacións), substituída, a partir do 29/12/2009, pola Directiva 2006/42/CE (trasposta por Real Decreto 1644/2008 de 10 de outubro), modificada pola Directiva 2009/127/CE, relativa á aproximación das lexislacións dos Estados membros sobre máquinas, que se dirixe aos fabricantes de maquinaria e compoñentes de seguridade e establece os requisitos esenciais de seguridade e saúde cos que devanditos produtos deben ser conformes antes da súa primeira comercialización e posta en servizo na Unión Europea. Isto explica que as disposicións do Anexo I deste real decreto, relativas a aspectos técnicos, se refiran practicamente a máquinas fixas, máquinas móbiles e máquinas ou aparellos de elevación.

En segundo lugar, as disposicións mínimas establecidas por este real decreto, relativas tanto aos requisitos xerais que deben cumprir os equipos, como ás precaucións que deben adoptarse na súa utilización, supoñen un avance con respecto á normativa anterior. Basicamente, este real decreto amplía e fai máis explícitas as obrigacións do empresario en relación coa elección, utilización, mantemento e, no seu caso, comprobación dos equipos de traballo. A norma recolle así mesmo as condicións de seguridade mínimas exixibles aos equipos en uso e establece tamén que estes deberán cumprir as condicións impostas pola normativa de comercialización que lles sexa aplicable; esta última é, en xeral, máis “esixente”, especialmente no caso de equipos “novos” aos que se aplica o “marcado CE”.

Por outra banda compre dicir que as disposicións mínimas de seguridade e saúde para a utilización polos traballadores dos equipos de traballo, establecidas por este real decreto, non poden considerarse de forma illada, senón conxuntamente coa propia Lei de prevención de riscos laborais e as demais normas regulamentarias que se derivan dela.

Así, compre lembrar a Lei de Prevención de riscos laborais que obriga tanto a empresarios (como responsables da prevención a aplicar as medidas que integran o deber xeral de prevención) como a traballadores (como persoas afectadas polas medidas de prevención adoptadas, para velar segundo as súas posibilidades e mediante o cumprimento das medidas de prevención) como aos fabricantes, importadores e subministradores (a asegurar que a maquinaria non constitúa unha fonte de perigo para o traballadores, sempre que sexan instalados e utilizados nas condicións, forma e para os fins recomendados por eles).