Saúde e seguridade no traballo: o marco estratéxico establece os obxectivos da UE para o período 2014‑2020


Para protexer mellor aos máis de douscentos dezasete millóns de traballadores da UE das enfermidades e accidentes relacionados co traballo, a Comisión Europea presentou un novo marco estratéxico en materia de saúde e seguridade no traballo 2014-2020. Este marco determina os principais retos e obxectivos estratéxicos no ámbito da saúde e a seguridade no traballo e presenta as accións crave e os instrumentos para alcanzalos. O obxectivo deste novo marco é garantir que a UE continúe desempeñando un papel de liderado no fomento duns estándares elevados nas condicións de traballo tanto en Europa como a nivel internacional, en consonancia coa  Estratexia Europa 2020.

 

O marco estratéxico determina tres grandes retos en materia de saúde e seguridade no traballo:

  • mellorar a aplicación das normas vixentes en materia de saúde e seguridade, en particular mediante o reforzo da capacidade das microempresas e as pequenas empresas para poñer en marcha estratexias eficaces e eficientes de prevención do risco;
  • mellorar a prevención das enfermidades relacionadas co traballo facendo fronte aos riscos novos e emerxentes, sen descoidar os que xa existen;
  • ter en conta o envellecemento da man de obra da UE.

 

O marco estratéxico propón abordar estes retos por medio dunha serie de accións ao redor de sete obxectivos estratéxicos:

  • proseguir a consolidación das estratexias nacionais en materia de saúde e seguridade; por exemplo, a través da coordinación de políticas e a aprendizaxe mutua;
  • proporcionar axuda práctica ás pequenas empresas e ás microempresas, para que poidan mellorar o cumprimento das normas sobre saúde e seguridade [as empresas recibirían asistencia técnica e contarían con ferramentas prácticas, como a  Avaliación en Liña de Riscos Interactivos (OiRA), unha plataforma web que proporciona instrumentos para a avaliación de riscos sectoriais];
  • mellorar a garantía do cumprimento da normativa por parte dos Estados membros; por exemplo, mediante a avaliación dos resultados das inspeccións de traballo nacionais;
  • simplificar a lexislación vixente, cando cumpra, para eliminar as cargas administrativas innecesarias, mantendo, ao mesmo tempo, un elevado nivel de protección da saúde e a seguridade dos traballadores;
  • abordar o envellecemento da man de obra europea e mellorar a prevención das enfermidades relacionadas co traballo para facer fronte aos riscos novos e existentes, como os nanomateriales, as tecnoloxías verdes ou as biotecnoloxías;
  • mellorar a recollida de datos estatísticos para dispoñer de mellores probas, e desenvolver ferramentas de seguimento;
  • reforzar a coordinación con organizacións internacionais como a Organización Internacional do Traballo (OIT), a Organización Mundial da Saúde (OMS) ou a Organización de  Cooperación e Desenvolvemento Económicos (OCDE) e cos socios, para contribuír a reducir os accidentes de traballo e as enfermidades profesionais e a mellorar as condicións  laborais en todo o mundo.

 

Para levar a cabo estas accións, o marco estratéxico establece os seguintes instrumentos: diálogo social, sensibilización, garantía do cumprimento da lexislación da UE e sinerxias con outros ámbitos (saúde pública, educación, etc.); ademais, fondos da UE, como o Fondo Social Europeo (FSE) ou o Programa Europeo de Emprego e Innovación Social (EaSI), están dispoñibles para apoiar a aplicación das normas sobre saúde e seguridade.

 

O marco revisarase en 2016, co fin de facer balance da súa aplicación e para ter en conta os resultados da avaliación global da lexislación da UE sobre saúde e seguridade profesionais que se está levando a cabo e que estará dispoñible a finais de 2015.

Contexto

O investimento nunha cultura da prevención do risco e o fomento da mellora das condicións no lugar de traballo, especialmente no contexto da crise económica, ofrecen vantaxes económicas e sociais, como son o descenso dos contratempos relacionados co traballo e a mellora tanto do benestar do persoal como da satisfacción laboral. Contar con normas similares en toda a UE tamén crea unhas condicións de igualdade para todas as empresas no mercado único e aborda, ao mesmo tempo, a necesidade de combater o dumping social.

O novo marco estratéxico baséase na  estratexia comunitaria de saúde e seguridade no traballo (2007-2012), que contribuíu, entre outras cousas, a reducir nun 27,9 % o número de accidentes de traballo que daban lugar a ausencias de máis de tres días na UE. Esta estratexia proporcionou un marco común para a coordinación e unha dirección común. Vinte e sete Estados membros xa dispoñen dunha estratexia nacional en materia de saúde e seguridade no traballo, adaptada ao contexto nacional e aos ámbitos prioritarios clave. Os resultados da avaliación da estratexia de saúde e seguridade no traballo 2007-2012 confirmaron o valor que ten para a acción política no ámbito da saúde e a seguridade no traballo un marco estratéxico da UE e puxeron de relevo a necesidade de revisar os obxectivos, as prioridades e os métodos de traballo para adaptar o marco de actuación da UE aos cambiantes patróns de traballo e aos riscos novos e emerxentes.

 

O novo marco ten en conta as opinións manifestadas polas institucións da UE e os representantes das organizacións patronais e sindicais, os resultados dunha consulta pública realizada en 2013 co fin de solicitar ideas sobre os retos actuais e futuros no ámbito da saúde e a seguridade no traballo (IP/13/491) e as opinións manifestadas na Conferencia sobre as condicións laborais o 28 de abril de 2014, conferencia que puxo fin ao ciclo de consultas.